Najwyższym wodospadem świata jest Salto Angel w Wenezueli, mierzący 979 metrów, w tym 807 metrów swobodnego spadku. Znajduje się w Parku Narodowym Canaima i spływa z płaskowyżu Auyantepui. Skąd wynika jego rekord oraz czym różni się od Niagary, Iguazu i Wodospadu Wiktorii?
Gdzie znajduje się najwyższy wodospad świata?
Salto Angel leży w południowo-wschodniej Wenezueli, w stanie Bolívar, na terenie rozległego Parku Narodowego Canaima. Wodospad rozpoczyna swój bieg na krawędzi Auyantepui – jednego z charakterystycznych płaskowyżów tepui, czyli gór o płaskich wierzchołkach.
Nazwa Auyantepui bywa tłumaczona jako Diabelska Góra. Lokalna nazwa wodospadu brzmi Kerepakupai Merú i odnosi się do wodospadu spadającego z najgłębszego miejsca. Woda pokonuje niemal pionową ścianę, zanim dotrze do dżungli u podnóża góry.
Salto Angel ma 979 metrów całkowitej wysokości, a jego najdłuższy swobodny spadek wynosi 807 metrów.
Tak duża różnica między wysokością całkowitą a swobodnym spadkiem wynika z budowy kaskady. W pomiarze uwzględnia się cały odcinek od górnej krawędzi do najniższego punktu, także krótsze partie pośrednie.
Co oznacza określenie największy wodospad?
Jedno słowo może opisywać kilka różnych rekordów. Wodospad ocenia się między innymi według wysokości, szerokości, przepływu oraz rozmiaru całego systemu kaskad. Dlatego Niagara jest najbardziej rozpoznawalna, ale nie jest najwyższa.
Salto Angel wygrywa pod względem wysokości. Wodospady Iguazu tworzą z kolei rozległy system 275 kaskad, a Wodospad Wiktorii imponuje szeroką kurtyną wodną. Czy jeden obiekt może być największy we wszystkich kategoriach? Nie, ponieważ parametry tych formacji znacznie się różnią.
| Wodospad | Najważniejszy parametr | Wartość |
| Salto Angel | Wysokość | 979 m |
| Wodospad Wiktorii | Szerokość | 1708 m |
| Wodospady Iguazu | Liczba kaskad i szerokość | 275 kaskad, 2,7 km |
| Wodospad Niagara | Przepływ | około 2400 m³/s |
Wysokość i swobodny spadek
Wysokość mierzy pionową różnicę między miejscem rozpoczęcia opadania wody a końcem kaskady. Swobodny spadek dotyczy wyłącznie odcinka, na którym woda opada bez kontaktu ze skałą. W przypadku Salto Angel te wartości wynoszą odpowiednio 979 i 807 metrów.
Przepływ i szerokość
Przepływ podaje objętość wody przemieszczającej się w ciągu sekundy, zwykle w metrach sześciennych na sekundę. Ten parametr zmienia się zależnie od opadów, pory roku i poziomu rzeki. Szerokość również nie zawsze pozostaje stała, bo wezbrane strumienie rozlewają się na większym obszarze.
Jak Salto Angel zmienia się w ciągu roku?
Najlepsze warunki do oglądania wodospadu występują zazwyczaj od czerwca do grudnia, czyli w porze deszczowej. Wtedy rzeka zasila kaskadę większą ilością wody, a spadający strumień staje się szerszy i bardziej widoczny.
Podczas pory suchej przepływ może mocno osłabnąć. Część wody rozprasza się na krawędzi płaskowyżu, a niektóre fragmenty kaskady czasowo zanikają. Wiatr rozbija strumień na mgłę – przy sprzyjającym świetle pojawiają się tęcze.
Tropikalny klimat Canaimy utrudnia dokładne porównywanie wyglądu wodospadu w różnych miesiącach. Ta sama formacja może wyglądać jak wąska smuga albo potężna kurtyna, zależnie od aktualnych opadów.
Jak odkryto Salto Angel?
Miejscowe społeczności znały Kerepakupai Merú na długo przed pojawieniem się europejskich podróżników. Pierwsze udokumentowane dotarcie do wodospadu przypisuje się wenezuelskiemu badaczowi Ernesto Sanchezowi La Cruzowi, który miał odwiedzić ten region w 1910 roku.
Międzynarodową sławę miejsce zyskało dzięki amerykańskiemu pilotowi Jamesowi Angelowi. W latach 30. XX wieku przeleciał nad regionem Gran Sabana podczas poszukiwań złota. W 1937 roku wrócił na Auyantepui, próbując wylądować samolotem na płaskowyżu.
Maszyna ugrzęzła w błotnistym podłożu. James Angel, jego żona i towarzyszący im podróżnik przez 11 dni przedzierali się przez dżunglę do osad położonych dalej od góry. Wrak samolotu pozostał na tepui przez ponad trzy dekady, a później trafił do Muzeum Lotnictwa w Maracay.
Od nazwiska pilota pochodzi nazwa Salto Angel. W 1960 roku jego prochy rozsypano nad wodospadem, zgodnie z jego życzeniem. Historia ta połączyła geografię miejsca z dziejami eksploracji Wenezueli.
Jak dotrzeć do wodospadu?
Wyprawa zaczyna się zwykle w miejscowości Canaima. Można do niej dolecieć samolotem z większych miast Wenezueli, między innymi z Caracas. Dalej podróż prowadzi przez trudno dostępne obszary parku.
W porze deszczowej turyści często płyną łodzią dopływem rzeki Caroní. Poziom wody pozwala wtedy pokonać dłuższy odcinek bezpośrednio w kierunku podnóża Auyantepui. Przy niskim stanie rzeki część trasy trzeba przejść pieszo.
Ostatni etap stanowi marsz przez tropikalną roślinność do punktu widokowego Mirador Laime. Trasa wymaga dobrej kondycji, ochrony przed słońcem i wilgocią oraz przygotowania na nagłe opady. Na miejscu nie ma miejskiej infrastruktury znanej z okolic Niagary.
Jakie wodospady są najwyższe po Salto Angel?
Ranking zależy od przyjętej metody pomiaru. Wysokość niektórych wielostopniowych kaskad różni się w źródłach, dlatego podane wartości należy traktować jako dane porównawcze.
| Wodospad | Kraj lub region | Wysokość |
| Tugela | Republika Południowej Afryki | 948 m |
| Tres Hermanas | Peru | 914 m |
| Olo’upena Falls | Hawaje, USA | 900 m |
| Wodospady Browne’a | Nowa Zelandia | 836 m |
Wodospad Tugela znajduje się w Górach Smoczych i składa się z pięciu głównych stopni. Jego łączny spadek wynosi około 948 metrów, choć poszczególne pomiary podają zakres 947–948 metrów. Najdłuższy pojedynczy odcinek ma 411 metrów.
Jeszcze inny charakter mają Iguazu oraz Wodospad Wiktorii. Pierwszy system obejmuje 275 kaskad o wysokości do 82 metrów i szerokości około 2,7 kilometra. Drugi osiąga 108 metrów wysokości oraz 1708 metrów szerokości, dzięki czemu tworzy jedną z najszerszych kurtyn spadającej wody.
Największym podwodnym zjawiskiem tego typu jest katarakta w Cieśninie Duńskiej. Zimna, gęsta woda z Morza Grenlandzkiego opada tam po podwodnej krawędzi o wysokości około 3500 metrów, rozciągającej się na blisko 480 kilometrów. Tego wodospadu nie można zobaczyć z powierzchni, ponieważ jego istnienie potwierdzają pomiary oceanograficzne.
FAQ – najczęściej zadawane pytania
Gdzie dokładnie znajduje się Salto Angel?
Salto Angel leży w południowo‑wschodniej Wenezueli, w stanie Bolívar, na terenie Parku Narodowego Canaima, spadając z płaskowyżu Auyantepui.
Dlaczego Salto Angel uznawany jest za najwyższy wodospad świata?
Jest najdłuższy pod względem całkowitej wysokości — 979 metrów, w tym 807 metrów swobodnego spadku.
Czym różni się wysokość całkowita od swobodnego spadku?
Wysokość całkowita to odległość od krawędzi do najniższego punktu kaskady, a swobodny spadek to fragment, gdzie woda opada bez kontaktu ze skałą.
Jak Salto Angel różni się od Niagary, Iguazu i Wodospadu Wiktorii?
Salto Angel jest najwyższe, Iguazu to rozległy system 275 kaskad, Wiktoria imponuje szerokością, a Niagara wyróżnia się największym przepływem.
Kiedy najlepiej odwiedzać Salto Angel, żeby zobaczyć imponujący spływ wody?
Najlepsze warunki są w porze deszczowej od czerwca do grudnia, gdy przepływ jest większy i wodna kurtyna bardziej widoczna.
Jak odkryto i nazwano Salto Angel?
Miejscowi znali wodospad od dawna; pierwsze udokumentowane wejście przypisuje się Ernesto Sanchezowi La Cruzowi w 1910 roku, a nazwę Salto Angel wprowadził pilot James Angel, który przyczynił się do międzynarodowej sławy miejsca.
Jak można dotrzeć do punktu widokowego przy Salto Angel?
Wyprawa zaczyna się zwykle w Canaimie (dostępnej samolotem z większych miast), następnie część trasy pokonuje się łodzią i pieszo przez dżunglę do Mirador Laime.